Kalahating Balabal Kunin ang aklat
The tomb of Saint Martin in the crypt of the Basilica of Saint Martin in Tours, France, with its columned stone canopy, altar and lamps, surrounded by ex-voto plaques, photographed in 2025.

Ang mga lugarTours, Pransiya · mula pa noong 397

Ang puntod ni San Martin

Higaang abo ang hiniling niya. Pagkaraan ng labing-anim na siglo, bumababa pa rin ang mga tao sa hagdan papunta sa kinahihimlayan niya.

Benjamin Smith · CC BY-SA 4.0

Ang puntod

Dalawang malapad na hagdan ang pababa sa kripta. Gawa sa marmol at rosas na batong-buhangin na may mosaic ang puntod, hugis-sarkopago at nakapatong sa sampung haligi. Tinatakpan nito ang mga bato ng orihinal na libingan. Sa mga butas sa mga gilid nito, makikita mo ang sinaunang lapida at isang relikaryo.

The reliquary holding a relic of Saint Martin, displayed behind a gilded grille inside the saint's tomb in the crypt of the Basilica of Saint Martin in Tours, France, photographed in 2016.

Namatay si Martin sa Candes noong ika-8 ng Nobyembre 397 at inilibing sa Tours pagkaraan ng tatlong araw. Apat na simbahan na ang tumayo sa ibabaw ng libingan mula noon. Nawala ito nang animnapung taon pagkatapos ng Rebolusyong Pranses at natagpuan muli sa isang silong. Sinusundan ng pahinang ito ang lugar mula sa araw ng libing hanggang sa nangyayari doon ngayon. Karamihan sa mga susunod ay galing sa mga mas huling pinagmulan, hindi kay Sulpicio.

Tradisyong nabuo kalaunan

Paano siya nailibing dito

Matanda na si Martin nang pumunta siya sa Candes, sa kanlurang dulo ng diyosesis niya, para ayusin ang isang away ng mga pari. Doon siya namatay, nakahiga sa abo dahil iyon ang gusto niya.

Nasa Candes ang tagpuan ng ilog Vienne at ng Loire, sa pagitan ng Tours at Poitiers, at parehong lungsod ang may gusto sa bangkay. Ayon sa tradisyon, na nagmula kay Gregorio ng Tours pagkaraan ng dalawang siglo, inilabas ito ng mga taga-Tours sa isang bintana sa gabi at isinakay sa bangka pasalungat sa agos ng Loire.

Idinadagdag ng isang alamat na namulaklak ang mga pampang habang dumaraan ang bangka, kahit Nobyembre noon. Isa iyon sa mga paliwanag sa pangalang Tag-init ni San Martin.

Noong ika-11 ng Nobyembre, inilibing siya sa isang sementeryong Kristiyano sa labas ng bayan, sa tabi ng daang Romano na pakanluran. Ayon sa basilika ngayon, nasa ilalim ng rue des Halles ang sementeryong iyon.

Simone Martini, Ang Kamatayan ni San Martin, fresco, unang bahagi ng ikalabing-apat na siglo. Ibabang Basilika ni San Francisco, Assisi.
Simone Martini, Ang Kamatayan ni San Martin, fresco, unang bahagi ng ikalabing-apat na siglo. Ibabang Basilika ni San Francisco, Assisi.
Simone Martini, Ang Libing ni San Martin, fresco, unang bahagi ng ikalabing-apat na siglo. Ibabang Basilika ni San Francisco, Assisi.
Simone Martini, Ang Libing ni San Martin, fresco, unang bahagi ng ikalabing-apat na siglo. Ibabang Basilika ni San Francisco, Assisi.
Workshop of Derick Baegert, The Death of Saint Martin of Tours, panel painting, c. 1490, LWL-Museum für Kunst und Kultur, Münster, Germany; the dying bishop is surrounded by clergy while an angel and a two-faced demon wait at his bedside.
Derick Baegert (workshop), c. 1490 · LWL-Museum für Kunst und Kultur, Münster

Labing-anim na siglo sa ibabaw ng iisang libingan

  1. 437

    Isang silungang kahoy

    Ayon kay Gregorio ng Tours, si Bricio, ang mahirap pakisamahang alagad na pumalit kay Martin bilang obispo, ay nagtayo ng gusaling kahoy sa ibabaw ng libingan para silungan ang puntod at ang balabal.

  2. 470 o 471

    Ang unang basilika

    Pinalitan ito ni Obispo Perpetuo ng isang basilika, na itinalaga noong ika-4 ng Hulyo. Inilalarawan ito ni Gregorio: 160 talampakan ang haba, 52 bintana, 120 haligi, 8 pinto. Inayos ni Perpetuo ang pagtanggap sa mga peregrino at ipinasulat nang patula ang listahan ng mga himala ni Martin.

  3. 508

    Clodoveo

    Pagkatapos niyang talunin ang mga Visigodo, pumunta si Clodoveo sa basilika, kung saan iginawad sa kaniya ng mga sugo ng emperador sa Constantinopla ang titulong konsul. Sa kaniya iniuugnay ang paggawa kay Martin bilang patron ng kahariang Franko.

  4. 562–563

    Gregorio ng Tours

    Dumating ang batang si Gregorio bilang peregrinong maysakit at, ayon sa sarili niyang salaysay, gumaling. Nang maging obispo, sumulat siya ng apat na aklat tungkol sa mga himala ni San Martin.

  5. 796

    Alcuino

    Naging abad ng Saint-Martin si Alcuino, tagapayo ni Carlomagno. Sa ilalim niya, naging isa sa malalaking pagawaan ng aklat sa Europa ang scriptorium ng Tours. Noong 813, itinapat ng isang konsilyo ng Simbahan ang peregrinasyon sa Tours sa peregrinasyon sa Roma.

  6. 853

    Ang mga Norse

    Sinunog ng mga mananalakay na Norse ang simbahan. Ilang ulit tumakas ang komunidad dala ang mga relikya, hanggang sa Auxerre at Chablis sa Burgundy, at ibinalik ang mga ito kapag payapa na. Noong 918, binigyan ang santuwaryo ng sarili nitong pader na pananggalang.

  7. 987

    Ang hari bilang abad

    Mula kay Hugo Capeto hanggang 1789, hawak ng hari ng Pransiya ang titulong abad ng Saint-Martin.

  8. 1014

    Ang malaking simbahan

    Pagkatapos ng isang sunog, muling itinayo ng ingat-yamang si Hervé ang basilika sa isang napakalaking planong Romaniko, na kinonsagra noong ika-4 ng Hulyo 1014. Sa huli, may limang tore ito at nabeng 56 na metro ang haba. Noon ay pangunahing hintuan na ang Tours sa daan papuntang Santiago de Compostela, na tinawag na Via Turonensis dahil dito.

  9. 1562

    Sinunog ang dambana

    Noong mga Digmaan ng Relihiyon, dinambong ng mga Protestante ang basilika at sinunog ang dambana. Isang piraso ng bungo at isang buto ng braso lang ang nailigtas.

  10. 1797

    Giniba

    Ginawa ng Rebolusyon ang simbahan na pag-aari ng bansa at pagkatapos ay kuwadra. Dahil ninakaw ang tingga ng bubong at ang mga bakal na panali nito, gumuho ang mga bobeda noong ika-2 ng Nobyembre 1797 at iniutos ng bayan na gibain ito. Naglatag ng mga kalye sa lugar. Dalawang tore ang itinira, ang isa dahil gusto ng palengke ng orasan.

  11. 1860

    Natagpuan muli

    Noong ika-14 ng Disyembre 1860, si Léon Papin-Dupont, isang laykong kilala bilang ang banal na tao ng Tours, ay naghukay kasama ang dalawang kasama sa mga silong ng mga bahay sa lugar at nagpahayag na natagpuan niya ang puntod. Bumalik ang mga peregrino.

    Portrait of the Venerable Léon Papin-Dupont (1797-1876), the 'Holy Man of Tours', from a 19th-century oil painting by an unknown artist reproduced on a devotional card of the Confraternity of the Holy Face of Tours.
    Léon Papin-Dupont (1797–1876), na muling nakatagpo sa puntod noong 1860.
  12. 1886

    Ang bagong basilika

    Pagkatapos ng mahabang pagtatalo tungkol sa laki nito, nagtayo ang arkitektong si Victor Laloux ng mas maliit na simbahan, pahalang sa dati, sa ibabaw ng puntod. Binuksan ang kripta noong 1889 at ang simbahan noong 1890. Kinonsagra ito noong ika-4 ng Hulyo 1925.

  13. 1996

    Juan Pablo II

    Noong ika-21 ng Setyembre 1996, pumunta si Papa Juan Pablo II sa basilika at nakipagkita sa mga dalawandaang taong inilarawan bilang mga sinugatan ng buhay: mga maysakit, may kapansanan, walang trabaho, walang tirahan, kasama ang mga umaalalay sa kanila.

  14. 2016

    Ibinaba ang estatwa, at ibinalik

    Noong 2014, ibinaba ang tansong Martin sa simboryo dahil lumuwag ito sa mga bagyo. Nakakita ang mga manggagawa ng isang kahon ng mga relikya na isinelyo sa kanang braso nito noong 1889, na hanggang noon ay alam lang sa sabi-sabi. Iniakyat muli ang inayos na estatwa noong ika-15 ng Oktubre 2016, sa taon ng hubileo para sa ika-1700 anibersaryo ng kapanganakan niya.

Ang makikita mo ngayon

Ex-voto thanksgiving inscriptions to Saint Martin covering the vaults above a carved capital in the crypt of the Basilica of Saint Martin in Tours, France, photographed in 2025.

Ang mga pader ng pasasalamat

Puno ang mga pader sa paligid ng puntod ng maliliit na plakang marmol na iniwan ng mga taong dininig ang panalangin. Tuloy pa ang kaugalian: ayon sa basilika, mula 2017 ang pinakabago.

The crypt of the Basilica of Saint Martin in Tours, France, seen from its east entrance, with the tomb of Saint Martin in the background and walls covered in ex-voto inscriptions, photographed in 2025.

Ang kripta

Sampung haligi ng marmol mula sa Scotland ang humahati sa kripta sa limang pasilyo. Nakamarka sa sahig ang balangkas ng sinaunang simbahan. Ipinapakita ng isang panel na salamin mula 1988 si Martin na humahalik sa ketongin. Dito ginagawa ang Misa tuwing Linggo, 9:30.

The nave of the Basilica of Saint Martin in Tours, France, looking towards the choir and the dome, photographed in 2025.

Sa itaas ng puntod

Nakatayo ang pangunahing altar sa tapat mismo ng libingan at may relikya ito ng ulo ni Martin. Nakapatong ang nabe sa labing-apat na haligi, na bawat isa ay tinabas mula sa iisang bloke ng granito. Isinasalaysay ng mga stained glass ang buhay niya, at ang pagkatagpo sa puntod. Sa tabi ng altar ay ang pula at dilaw na payong at ang kampanilya na tanda ng isang basilika menor.

The bronze statue of Saint Martin blessing the city from the top of the dome of the Basilica of Saint Martin in Tours, France, photographed in 2012.

Ang obispo sa simboryo

Isang tansong Martin, mahigit apat na metro ang taas, ang nagbabasbas sa lungsod mula sa tuktok ng simboryo, mga 51 metro mula sa kalye. Nakaselyo sa kanang braso nito ang isang buto ng santo, kasama ang mga relikya nina Bricio, Perpetuo at Gregorio ng Tours.

The Tour Charlemagne in Tours, France, a surviving tower of the medieval collegiate church of Saint Martin demolished after the French Revolution, with the present basilica at right, photographed in 2022.

Ang Tore ni Carlomagno

Nakatayo pa rin sa rue des Halles ang hilagang tore ng lumang simbahan. Bumagsak sa kalye ang kalahati nito isang gabi noong 1928, nang walang nasaktan, at muling itinayo noong dekada 1960. Ayon sa tradisyon, nakalibing sa ilalim nito si Luitgarde, asawa ni Carlomagno, na namatay sa Tours noong 800. May mga guided tour ang lungsod.

The Tour de l'Horloge (Clock Tower) in Tours, France, a surviving tower of the medieval collegiate church of Saint Martin, with the dome of the present basilica in the background, photographed in 2025.

Ang Tore ng Orasan

Ang isa pang natira ay ang tore ng ingatang-yaman sa lumang harapang kanluran. Pinalitan ang tulis nito noong 1795 ng maliit na simboryong may kampanang tumutunog sa mga oras ng palengke. Nakausli pa sa mga kanto nito ang mga putol na arko ng nawalang nabe.

Printed plan titled 'Basilique de St Martin à la fin du 18e siècle - plan d'ensemble', showing the ground plan of the medieval collegiate church of Saint Martin in Tours before its demolition, laid over the later streets, with the Tour Charlemagne, the Tour de l'Horloge and the cloister; printed in Tours, kept at the Bibliothèque nationale de France.

Isang simbahang iginuhit sa kalye

Ipinapakita ng mga bato sa sahig ng rue des Halles kung saan nakatayo ang mga haligi ng lumang nabe. Naroon pa ang mga pundasyon nito, halos tatlong metro sa ilalim ng kalye at ng mga bahay.

Line drawing of a carved Renaissance arcade of the cloister of Saint-Martin in Tours, France, figure 91 from Léon Palustre, L'Architecture de la Renaissance (1892).

Ang klaustro

Isang galeriya ng klaustrong Renasimyento, na sinimulan noong 1508, ang natira sa gitna ng mga lumang bahay ng mga kanoniko, at nasa kanto nito ang kapilya ni San Juan mula sa ikalabintatlong siglo.

The Basilica of Saint Martin in Tours, France, with its dome crowned by the statue of the saint (right) and the medieval Tour Charlemagne (left), photographed in 2025.

Ang basilika

Gawa sa batong-apog, granito at marmol ang simbahan ni Laloux, sa estilong hiniram sa Byzantium. Nakaharap ito sa timog, sa isang patyong ipinangalan kay Juan Pablo II.

Paano nagbibigay-galang ang mga tao

  1. Sa puntod, kahit anong araw

    Bukas ang basilika araw-araw at libre ang pasok. Bumababa ang mga tao sa kripta, tumatayo o lumuluhod sa puntod, at nagdarasal, sa maraming wika, para sa paggaling, para sa pagkakasundo, para sa ibang tao. May Misa araw-araw nang 11:00.

  2. Ang gabi ng ika-10 ng Nobyembre

    Sa bisperas ng pista, pagkatapos ng Bisperas sa katedral, naglalakad ang mga tao patawid ng lungsod papunta sa basilika. Doon pinararangalan ang mga relikya ni San Martin, at binabasbasan ang lungsod.

  3. Ika-11 ng Nobyembre

    Nagsisimula ang araw ng libing niya sa isang Misa para sa kapayapaan at nagpapatuloy sa Misa ni San Martin sa puntod. Sa tanghali, may kainan para sa mga taong naghihikahos. Kasunod sa hapon ang isang solemneng Misa sa katedral. Iyon ang programa noong 2026.

  4. Ika-4 ng Hulyo, ang San Martin ng tag-init

    May ikalawang petsa ang Tours: ika-4 ng Hulyo, ang araw na ginawang obispo si Martin noong 371. Ang unang basilika, ang Romaniko at ang kasalukuyan ay pawang itinalaga sa isang ika-4 ng Hulyo.

  5. Isang plaka sa pader

    Ang mga naniniwalang dininig ang isang panalangin nila ay puwedeng magpakabit ng plaka sa kripta. Ito ang pinakamatandang paraan ng pagpapasalamat sa ganitong lugar.

  6. Naglalakad

    May mga grupong dumarating bilang mga peregrino, ang ilan pagkatapos ng ilang araw na paglalakad. Puwede silang magpamisa sa puntod, ipasyal ng isa sa mga madre, at lakarin ang mga labí ng lumang santuwaryo sa labas.

  7. Sino ang nangangalaga sa lugar

    Sinasalubong ang mga bisita ng mga pari ng Komunidad ni San Martin (Communauté Saint-Martin), ng mga pari at diyakono ng diyosesis, at ng isang komunidad ng mga madreng Benediktina. Hawak ng Pangulo ng Republika ng Pransiya ang titulong kanonikong pandangal ng basilika, gaya ng paghawak noon ng mga hari sa titulong abad.

Paglalakad papunta sa puntod

Ang Via Sancti Martini ay isang network ng mga landas sa buong Europa na pawang nagtatapos sa puntod. Kinilala ito ng Konseho ng Europa bilang Rutang Pangkultura noong 2005. Sa kabuuan, mahigit 5,000 kilometro ang mga ruta.

A stone marker waymarking the Via Sancti Martini (Way of Saint Martin) at Candes-Saint-Martin, France, photographed in 2016.
Mula sa Szombathely
Ang mahabang daan: mula sa sinilangan niya sa Hungary, dadaan sa Pavia kung saan siya lumaki, hanggang sa libingan niya. Binuksan ang buong haba nito noong 2016.
Ang landas ng Tag-init ni San Martin
Mula Candes hanggang Tours sa tabi ng Loire, ang dinaanan ng bangkay. Apat o limang araw na lakad, mahigit 100 kilometro nang kaunti. Pumapasok ito sa Tours sa kalyeng ayon sa tradisyon ay pinagpahingahan ng bangkay.
Ang landas ng Trier
Mula Tours hanggang Worms at Trier sa Germany, bilang paggunita sa mga paglalakbay niya sa korte ng emperador. Lumalabas ito sa Marmoutier, Vouvray at Amboise.
Ang landas ng Obispo
Mula Poitiers at Ligugé hanggang Tours, ang daang dinaanan nang kunin siya sa monasteryo niya noong 371 para gawing obispo.
Papuntang Zaragoza at papuntang Utrecht
Dalawa pang sanga, ang isa papasok ng Espanya at ang isa papunta sa lungsod sa Netherlands na ang katedral ay nakaalay sa kaniya.
Ang daan papuntang Santiago
Ang Via Turonensis, ang pinakahilaga sa apat na daang Pranses papuntang Compostela, ay ipinangalan sa Tours. Humihinto sa puntod ni Martin ang mga peregrino noong Edad Medya habang nasa daan.

Dalawa pang lugar

Candes, kung saan siya namatay

Nakatayo ang simbahan ng Candes sa itaas ng tagpuan ng Vienne at ng Loire. Sinasabing nasa kinatatayuan ng bahay kung saan namatay si Martin ang hilagang kapilya nito. Pumupunta rito ang mga peregrino kahit hindi kailanman nagkaroon ng mga relikya niya ang simbahan.

Marmoutier, kung saan siya nanirahan

Sa kabilang pampang ng Loire mula sa Tours, naroon pa sa gilid ng burol ang mga kuweba ng mga una niyang monghe, kabilang ang isang tinatawag na Pahingahan ni San Martin. Pag-aari ng lungsod ang mga guho at puwedeng bisitahin ang isang bahagi.

Paano makarating

Nasa lumang sentro ng Tours ang basilika, mga labinlimang minutong lakad mula sa istasyon ng tren ng Tours.

Basilique Saint-Martin
Rue Descartes, 37000 Tours, France

Kumuha ng direksiyon ↗ Buksan sa Google Maps ↗

Galing sa Google ang mapa. Naglo-load lang ito kapag hiniling mo, kaya walang ipinapadala sa Google bago iyon.

Bago ka pumunta

  • Basilique Saint-Martin, rue Descartes, 37000 Tours, Pransiya. Nasa patyong ipinangalan kay Juan Pablo II ang pasukan.
  • Ayon sa listahan ng panrehiyong tanggapan ng turismo, bukas ito araw-araw mula 7:30 hanggang 19:00, walang bayad, at nagbababala itong hindi garantisado ang mga oras.
  • Misa: Lunes hanggang Sabado, 11:00 sa basilika. Linggo, 9:30 sa kripta at 11:00 sa basilika.
  • Mabibisita ang Tore ni Carlomagno sa mga guided tour ng lungsod ng Tours.
  • Binasa ang mga detalyeng ito noong Nobyembre 2026. Magtanong muna sa basilika bago bumiyahe.

Dalawang pangungusap

Saanman kilala si Kristo, pinararangalan si Martin.
Iniuugnay kay Venancio Fortunato, ikaanim na siglo
Kung pinagtiisan ni Kristo si Judas, tiyak na mapagtitiisan ko si Bricio.
Kasabihang iniuugnay kay Martin, tungkol sa alagad na kalaunan ay nagtayo ng unang silungan sa ibabaw ng libingan niya

Nasa Tours ang puntod. Nasa aklat ang tao.

Ang huling paglalakbay → Pista ni San Martin Kunin ang aklat, libre

Tinipon noong Nobyembre 2026 mula sa sariling website ng basilika, sa mga artikulo ng Wikipedia sa Pranses, Ingles at Aleman tungkol sa basilika at sa mga tore nito, sa pahina ng Konseho ng Europa tungkol sa Ruta ni San Martin ng Tours, at sa talaan ng pamanang-yaman ng Pransiya. Kapag magkaiba ang petsa sa mga pinagmulan, pareho ang ibinibigay. Kung may mali rito, sabihin sa amin. May nakitang mali? Sabihin sa amin

Mga larawan (20)
Kunin ang aklat